Een Building Automation and Control System (BACS) is een centraal systeem dat het energiegebruik en de klimaatregeling in grote gebouwen automatiseert. De BACS verplichting geldt tegen 31 december 2025 voor alle nieuwe en bestaande niet-residentiële gebouwen met een HVAC-vermogen van meer dan 290 kW. Vanaf 2029 daalt deze grens bovendien naar 70 kW, waardoor nog meer gebouwen hieraan moeten voldoen.
Geldt de BACS verplichting ook voor nieuwbouw?
Ten eerste wordt vaak gedacht dat deze regelgeving enkel voor bestaande panden geldt. Echter, de verplichting om een BACS te voorzien, geldt net zo goed voor nieuwe niet-residentiële gebouwen. Omdat deze eis rechtstreeks voortvloeit uit de Europese EPBD-richtlijn en niet direct in de klassieke EPB-aangifte vervat zit, wordt ze in de praktijk soms over het hoofd gezien bij nieuwbouw. Bovendien zal de strenge grens in 2029 verlaagd worden van 290 kW naar 70 kW.
Wie is verantwoordelijk: eigenaar of huurder?
Daarnaast is er recent duidelijkheid geschept over de exacte verantwoordelijkheid. Volgens het wijzigingsbesluit van de Vlaamse Regering (mei 2026) ligt de BACS verplichting effectief bij de eigenaar van de HVAC-installatie. Kortom, dit is niet noodzakelijk de eigenaar van het gebouw. Als een pand casco verhuurd wordt en de huurder installeert zelf de technische systemen, dan is de huurder uiteraard zelf verantwoordelijk. De partij die de installaties beheert, moet deze eis dus naleven.
Technische vereisten voor een BACS
Om te voldoen aan de eisen, kan je kiezen uit twee erkende methodes. Methode 1 focust zich op 7 specifieke technische vereisten. Methode 2 volgt strikt de Europese norm (klasse B van EN ISO 52120-1:2022) in combinatie met enkele basiseisen.
Enkele belangrijke aspecten uit deze technische eisen zijn:
- Energiemonitoring: Elektriciteit, gas en warmte moeten exact gemeten worden. Deze meters moeten tevens voldoen aan de EPC NR kwaliteitsvoorwaarden.
- Binnenmilieu (CO2): Er is nu minstens 1 CO2-sensor per 100 m² vereist die verbonden is met het gebouwautomatiseringssysteem.
- Bijsturing: Het systeem moet uitgerust zijn met alarmen en procedures voor efficiëntieverbetering.
Overzicht van de invoering
| Tijdlijn | Gebouwtype | Minimaal HVAC vermogen |
|---|---|---|
| Tegen 31 dec 2025 | Nieuw & Bestaand Niet-Residentieel | > 290 kW |
| Vanaf 31 dec 2029 | Nieuw & Bestaand Niet-Residentieel | > 70 kW |
Koppel je BACS aan het EPC NR
Tot slot is de gelogde data uit een BACS cruciaal voor de verplichte energiemonitoring binnen het EPC NR (Niet-Residentieel). Omdat de meters aan de EPC NR-voorwaarden moeten voldoen, vullen beide verplichtingen elkaar naadloos aan. Ontdek hier hoe onze experten je kunnen begeleiden bij het EPC NR en de technische eisen van jouw project. Meer technische details over deze specifieke regelgeving vind je ook direct terug bij de overheid.