De Vlaamse regelgeving rond energieprestaties van gebouwen evolueert voortdurend. Met het recente wijzigingsdecreet komt er een belangrijke vernieuwing: de labeleis en de renovatieverplichting kunnen voortaan ook op patrimoniumniveau worden gehaald, in plaats van uitsluitend per gebouw. Daarnaast komt er een keuzemogelijkheid om bij gemengde projecten te werken met één EPC NR voor zowel residentiële als niet-residentiële eenheden.
Deze wijzigingen zijn vooral relevant voor eigenaars en beheerders van grote vastgoedportefeuilles, zorginstellingen, hotelketens en organisaties met gemengde sites. In dit artikel leggen we uit wat dit concreet betekent, welke voordelen het biedt en waar u rekening mee moet houden.
Wat houdt de labeleis op patrimoniumniveau in?
De traditionele aanpak verplichtte eigenaars om voor elke afzonderlijke woning of eenheid aan een minimaal energieprestatielabel te voldoen. Met de nieuwe regeling wordt het ook mogelijk om deze eis te halen op patrimoniumniveau: het totaal van alle gebouwen binnen één vastgoedportefeuille.
Het wijzigingsdecreet creëert hiervoor de wettelijke basis. Zo kunnen prestaties van verschillende gebouwen worden samengenomen, waardoor er meer flexibiliteit ontstaat in de volgorde en prioriteit van renovaties.
Voordelen voor grote vastgoedportefeuilles
Voor wie meerdere panden beheert, biedt de patrimonium-aanpak duidelijke voordelen:
- Gerichte investeringen: eerst de gebouwen met de slechtste energieprestatie aanpakken.
- Optimalisatie van budgetten: renovaties plannen waar de grootste winst te behalen valt.
- Minder administratieve druk: een gezamenlijke aanpak voor meerdere gebouwen.
- Dit is géén versoepeling van de eisen, maar een slimmere manier om dezelfde doelstelling te bereiken.
Renovatieverplichting op patrimonium-niveau
Net zoals bij de labeleis kan ook de renovatieverplichting op patrimonium-niveau toegepast worden. Dat betekent dat u als eigenaar niet per se elk afzonderlijk gebouw tegelijk hoeft te renoveren, zolang het gemiddelde prestatieniveau van het patrimonium maar voldoet aan de wettelijke minimumnormen.
Hierdoor kunt u gefaseerd werken en toch wettelijk in orde blijven.
Inwerkingtreding en wettelijke stappen
Belangrijk: hoewel het wijzigingsdecreet de rechtsgrond heeft gelegd, is de regeling nog niet in werking. De Vlaamse Regering moet dit eerst verder uitwerken in het Energiebesluit. Pas daarna wordt de labeleis op patrimonium-niveau effectief afdwingbaar.
Het is daarom raadzaam om nu al een renovatiestrategie te ontwikkelen, zodat u klaar bent wanneer de regels ingaan.
EPC NR bij gemengde bestemmingen
Voor residentiële gebouwen die op dezelfde site liggen als niet-residentiële gebouwen, komt er een keuzemogelijkheid: u kunt ervoor kiezen om één EPC NR (niet-residentieel) te laten opmaken voor alle eenheden, inclusief de residentiële.
Dit kan interessant zijn bij:
- Assistentiewoningen gekoppeld aan een woonzorgcentrum.
- Hotels met studio’s.
- Revalidatiecentra met bijhorende wooneenheden.
Praktische voorbeelden van EPC NR in gemengde projecten
In de huidige praktijk leidde het HCO-nummer vaak automatisch tot een classificatie als niet-residentieel gebouw, ook als dat niet logisch was. Met de nieuwe regeling worden assistentiewoningen in de basis als residentieel beschouwd, ongeacht een HCO-nummer.
Toch blijft er flexibiliteit: als er minstens één grote niet-residentiële eenheid op de site is, kan de eigenaar kiezen voor één gezamenlijk EPC NR. Dit scheelt kosten, omdat er maar één energiedeskundige nodig is en er maar één set eisen geldt.
Aandachtspunten en uitzonderingen
Bestaande EPC NR-documenten blijven geldig tot het einde van hun normale geldigheidsduur.
Keuze voor EPC NR bij gemengde sites betekent dat de NR-minimumlabels en de NR-renovatieverplichting van toepassing zijn.
Het is verstandig vooraf te berekenen of deze keuze in uw situatie gunstig is.
Conclusie: strategisch voorbereiden
De labeleis op patrimonium-niveau en de keuzemogelijkheid voor één EPC NR bij gemengde projecten geven eigenaars meer vrijheid om renovaties slim te plannen.
Hoewel de regeling nog moet worden geconcretiseerd in het Energiebesluit, is het nu hét moment om een langetermijnstrategie uit te werken. Zo kunt u bij inwerkingtreding meteen profiteren van de nieuwe flexibiliteit, zonder risico op niet-naleving van de energienormen.
Wilt u weten of een EPC NR op patrimonium-niveau voor uw gebouwen de juiste keuze is?
Ons team begeleidt u van analyse tot certificaat, zodat u voldoet aan alle wettelijke vereisten én optimaal profiteert van de nieuwe flexibiliteit. Neem vandaag nog contact met ons op voor een vrijblijvend adviesgesprek.
